Samen, Zij aan zij
Bijna 100 jaar geschiedenis gedigitaliseerd
Binnen ZijActief Limburg zijn we volop bezig met de continuïteit en toekomst van onze vereniging. We investeren in digitalisering, onze zichtbaarheid – zowel online als offline – en nieuwe manieren van communiceren. Ook kijken we hoe we nieuwe en jongere generaties vrouwen kunnen blijven bereiken.
Zelfs AI is inmiddels geen onbekende meer binnen onze vereniging. Het biedt onze besturen én leden nieuwe mogelijkheden, binnen het bestuurswerk maar ook daarbuiten.
Kortom: we gaan mee met de tijd, met de blik op de toekomst. Maar juist wanneer je vooruitkijkt, is het waardevol om ook stil te staan bij waar we vandaan komen.
Waar het begon
Onze geschiedenis voert ons terug naar 1930. In dat jaar werd vanuit de Limburgse Land- en Tuinbouwbond (LLTB) de Limburgse Boerinnenbond opgericht.
De vereniging bracht vrouwen samen en bood ruimte voor ontmoeting, ontwikkeling en het delen van kennis. In de beginjaren stonden onder andere godsdienstige, sociaal-opvoedkundige, culturele en huishoudelijke onderwerpen op het programma.
De behoefte om elkaar te ontmoeten en samen te leren was groot. Al in 1935 telde de vereniging 105 afdelingen en ruim 6.000 leden. In de decennia daarna groeide de organisatie verder uit tot een grote vrouwenvereniging met meer dan 11.000 leden en ruim 160 afdelingen.
De samenleving veranderde, de vereniging veranderde mee
In de jaren daarna veranderde er veel. De positie van vrouwen in de samenleving ontwikkelde zich, gezinsverhoudingen veranderden en vooral vanaf de jaren zestig kreeg de emancipatie van vrouwen steeds meer betekenis.
Ook de vereniging verbreedde zich. In de jaren zestig werd de naam Katholieke Limburgse Boerinnen- en Tuindersvrouwenbond gebruikt. Later ging de organisatie verder als de Limburgse Vrouwenbeweging (LVB) en stelde zij zich steeds nadrukkelijker open voor vrouwen buiten de agrarische sector.
De Limburgse Vrouwenbeweging bleef zich door de jaren heen ontwikkelen. Ontmoeting bleef belangrijk, maar daarnaast kwam er steeds meer aandacht voor persoonlijke ontwikkeling, maatschappelijke thema’s en de positie van vrouwen.
Aan het begin van deze eeuw werd opnieuw een nieuwe stap gezet en ontstond de naam die we vandaag allemaal kennen: ZijActief Limburg. De naam veranderde, de tijd veranderde, maar vrouwen samenbrengen, ondersteunen en met elkaar verbinden bleef altijd een rode draad.
Met eigen ogen terug in de tijd
Vorig jaar gingen we zelf al even terug naar die geschiedenis. Op 7 februari 2025 bracht de Projectgroep Informatie Intern/Extern een bezoek aan het toenmalige Sociaal Historisch Centrum voor Limburg (SHCL) in Maastricht, tegenwoordig Tracé – Limburgs Samenlevingsarchief.
Daar zagen we met eigen ogen hoeveel geschiedenis van ZijActief Limburg bewaard is gebleven. Oude fotoboeken, plakboeken en tijdschriften lieten zien hoe de vereniging én het leven van vrouwen door de jaren heen veranderden.
Zo bekeken we onder andere beelden van modeshows tijdens Boerinnendagen en oude uitgaven van Bij Ons Thuis, een voorloper van de Zij&Zo.
Tijdens dat bezoek hoorden we ook dat er hard werd gewerkt aan het digitaliseren en beschrijven van de historische fotocollectie. Foto’s werden waar mogelijk voorzien van informatie over onder andere datum, locatie, afdeling, gebeurtenis en de mensen die erop te zien zijn.
Onze geschiedenis nu ook online
Inmiddels is een groot deel van deze bijzondere geschiedenis digitaal toegankelijk.
Tracé – Limburgs Samenlevingsarchief beheert het archief van ZijActief Limburg en heeft de historische fotocollectie online beschikbaar gemaakt.
De collectie bevat beeldmateriaal van ZijActief Limburg en haar voorgangers, waaronder de Boerinnenbond en de Limburgse Vrouwenbeweging. Het gaat om ruim 3.500 foto’s en dia’s, afkomstig uit onder andere fotoalbums, losse collecties, negatieven en dia’s.
Samen geven deze beelden een bijzonder inkijkje in tientallen jaren vrouwengeschiedenis in Limburg.
Van het boeren- en gezinsleven tot opleidingen, bijeenkomsten, bestuurswerk, jubilea en Lourdesbedevaarten: de foto’s vertellen niet alleen het verhaal van onze vereniging, maar laten ook zien hoe het leven van vrouwen in Limburg door de jaren heen veranderde.
Met dank aan Peter de Vreede
Een bijzonder woord van dank gaat uit naar Peter de Vreede, voormalig archivaris van De Limburger en vrijwilliger bij Tracé.
Hij heeft zich met enorme inzet beziggehouden met het digitaliseren en beschrijven van de fotocollectie van ZijActief Limburg. Dankzij dit werk zijn inmiddels duizenden historische foto’s en dia’s voor iedereen toegankelijk.
Peter werkte eerder ook aan de digitalisering van de fotocollectie van de LLTB. Met zijn werk heeft hij opnieuw een waardevol stuk Limburgse geschiedenis toegankelijk gemaakt en behouden voor toekomstige generaties.
👉 Bekijk hier de fotocollectie van ZijActief Limburg bij Tracé
We kijken vooruit en blijven vernieuwen, maar nemen bijna honderd jaar aan verhalen, ervaringen en verbinding met ons mee. Samen, Zij aan Zij – toen, nu én straks.
Vul het kennisbank formulier in
Heeft jouw afdeling onlangs een leuke workshop, een boeiende lezing of andere interessante activiteiten georganiseerd? Vul dan het formulier in.
Voeg een activiteit toe